Tohum saklama: serin, kuru, etiketli
Tohum sıcak mutfakta ve ıslak poşette bayatlar. Serin, kuru kutu ve okunur tarih, gelecek baharın yarısını kurtarır.
Tohum, küçük ve kuru bir canlıdır. Sıcak, nem ve etiketsiz kavanoz onu öldürür ya da sizi şaşırtır. Doğru saklama, buzdolabının sebze gözüne rastgele atmak değil; serin, kuru ve yazılı bir kutudur.
Kuru değilse kapatmayın
Kendi bitkinizden aldığınız tohum, gölgede ufalanacak kadar kurusun. İçi lastik gibi esniyorsa, zarfın içinde buğulanır. Ağustos sonu toplama ile saklama aynı gün bitmez. Birkaç gün havadar tepside bekleyin, sonra kapatın.
Market zarfı zaten kuru kabul edilir ama delik ve ıslanmışsa ayrıca kurutun. Islak tohumu güneşte camın üstünde pişirmeyin. Ilık gölge yeter.
Bez denemesi saklamadan önce de, ekimden önce de yapılır. Yeni kuruttuğunuz partinin on tanesini ayırıp bakmak, bütün kışı ölü zarfla geçirmeyi önler.
Yer: mutfak değil
Ocağın yanı, bulaşık üstü ve güneşli raf, tohum için fazla sıcaktır. Serin bir dolap, koridor çekmecesi veya ısınmayan bir oda yeter. Buzdolabı şart değildir. Koyacaksanız tohum tamamen kuru olsun, kabın içinde terlemesin. Her gün çıkarıp mutfağa bırakmayın; ısınıp soğumak nem yoğuşturur.
Soğan ve havuç tohumu, domatese göre daha çabuk yorulur. Onları yıllarca "nasılsa duruyor" diye biriktirmeyin. Tarihi yazın, ertesi sezon önce onları ekin veya deneyin. Kabak ve fasulye, kuru kaldıkça daha uzun idare eder; yine de nemli yaz onları da bozar.
Fare ve böcek, kâğıt zarfı deler. Kapalı kutu veya cam kavanoz, kuru tohum için daha güvenlidir. İçine ıslak pamuk koymayın. Nem emen bir kâğıt parçası yeter, ıslak olmasın.
Etiket
Tür, çeşit biliyorsanız çeşit, ve yıl. "Sarı olan" diye yazmak, iki yıl sonra hiçbir şey söylemez. Kurşun kalem, mürekkebin nemde dağılmasından daha uzun durur. Kavanozun kapağına da yazın; zarf içeride kaybolur.
Kışın tohum sayımı bu etiketlerle yapılır. Etiketsiz yığın, marketten yeniden almaya gider. Aynı türün iki yılını karıştırmayın. Eski zarfı üste koyun, önce o denensin.
Başkasından gelen tohumu da aynı kutuya, hastalıklı bitkiden geldiğini bilmiyorsanız ayırarak koyun. Küflü meyveden çıkmış tohumu, temiz domatesle aynı kavanoza koymayın.
Ekim haftasında
Kutuyu bütün gün güneşte, ekim tepsisinin yanında açık bırakmayın. Alacağınız kadarını çıkarın, kapağı kapatın. Islatıp ekmediğiniz tohumu yeniden kavanoza ıslak koymayın. O taneler ya ekilir ya atılır.
Çimlenme zayıfsa yatağı seyrek değil, biraz daha sık ekin ve bunu not edin. Hiç çıkmıyorsa zarfı duygusal sebeple üçüncü yıla taşımayın. Yer, taze tohumdan daha kıymetlidir.
Tohum kutusu gübre, sabun ve nemli eldivenin yanında durmasın. Koku ve buhar kapağı aşar. Ayrı bir kutu, bahçıvanın en sade düzenidir.
Sık sorulan sorular
Buzluk daha mı iyi? Tamamen kuru tohum, kapalı kapta uzun süre dayanabilir. Nemli tohum buzlukta buz kesip çürür. Ev için serin ve kuru dolap çoğu zaman yeter. Buzluğa koyup her gün çıkarmayın.
Poşette mi, kavanozda mı? Kuru tohum kavanozda daha güvendedir. Kâğıt zarf kutunun içinde durabilir. Ağzı açık poşet, mutfak nemini emer.
Tarihi bilinmeyen tohum atılır mı? Önce on tanelik deneme yapın. Çıkıyorsa ekin, çıkmıyorsa atın. İsme bakıp yıllarca saklamak yer kaplar.