Saksıda çilek: drenaj, kol ve hasat
Saksı çileği taç çürümeden, kol seyreltilerek ve meyve toprağa değmeden durur. Küçük kap öğlen kurur, kuş da payını alır.
Çilek saksıda güzel durur, buna karşılık küçük kapta bir öğlen kurur, tacı gömülünce çürür, kollar saksıyı bir ayda doldurur. Meyve için üç şey yeter: süzek ve yeterince geniş kap, seyreltilen kol, toprağa değmeyen meyve.
Kap ve taç
İnce balkon saksısı çileğe dar gelir. En az bir kova hacmi düşünün; bir fide için bile sığ tabak yetmez. Deliği açık olsun. Tabağında su bekleyen çilek, ortasındaki taçtan çürür. Çöken saksı toprağı suyu kenardan kaçırıyorsa önce harcı oturtun.
Fideyi, tacın ortası toprakla aynı hizada olacak şekilde dikin. Gömerseniz çürür, yüksekte bırakırsanız kök kurur. Can suyundan sonra tabağı boşaltın.
Asma saksı ve duvar cebi görüntü verir, suyu da çabuk kaçırır. Asılı kapta su çilek için daha sık kontrol demektir. Rüzgârlı katta asılı çilek sallanır; yerdeki geniş kap daha az nazlıdır.
Harcı yalnız bahçe kiliyle doldurmayın. Süzek saksı harcı ve bir miktar olgun kompost yeter. Her ay sert gübre, yaprak büyütür, meyveyi acılaştırmaz ama tuz yakar. Çiçek görününce seyreltik besin yeter, her sulamada değil.
Kol: çoğaltmak mı, meyve mi
Çilek kol atar, ucunda yavru fide oluşur. Bahçede bu, sırayı çoğaltır. Saksıda ise ana bitkinin suyunu içer, meyve küçülür. Meyve istiyorsanız kolların çoğunu, daha uzamadan kesin. Bir iki tanesini ayrı, nemli bir kaba değdirip köklendirin. Köklenince ana bitkiden ayırın.
Her yıl aynı fideyi sonsuza dek tutmak zorunda değilsiniz. Üç dört yılda verim düşer. Sağlıklı bir yavruyu yeni kaba almak, yorulmuş anayı zorlamaktan daha dolgun meyve verir. Hastalıklı, lekeli yapraktan kol almayın.
Kışı ılıman balkonda çilek dışarıda durabilir, ince kapta don daha sert vurur. Hangi saksı dışarıda kalır listesinde çileği en rüzgârlı korkuluğa bırakmayın. Duvar dibine çekin, kışın her gün sulamayın.
Su, kuş ve hasat
Çiçek ve meyve varken toprak bir gün çorak bir gün gölet olmasın. Düzensiz su, meyveyi küçük ve tatsız bırakır. Sabah, köke verin. Akşam yaprağı ıslatmak küf getirir.
Meyve kızarınca beklemeyin. Yumuşak, kokan ve sapından kolay ayrılan çilek o gün yenir. Yeşil kalanı koparmayın; kopunca olgunlaşmaz. Toprağa veya keçe cebe değen meyvenin altına ince bir saman veya küçük bir destek koyun. Değmeden duran meyve daha az çürür.
Kuş, balkonun birinci katında da payını alır. Renk dönünce ince file gerin, meyveye yapıştırmayın. Kiraz filesi mantığı burada küçüktür: her gün takılan kuş var mı bakın, hasat bitince fileyi üstünde unutmayın.
Ezik meyveyi saksının üstünde bırakmayın. Sirke sineği ve küf, ertesi günkü sağlam çileğe geçer. Fazlayı aynı gün yiyin. Çilek, kuru fasulye gibi kiler meyvesi değildir.
Sık sorulan sorular
Çekirdekten çilek olur mu? Market meyvesinin üstündeki çekirdek, aynı çeşidi ve aynı yıl dolgun meyveyi garanti etmez. Fide veya köklü kol daha kısa yoldur.
Yaprak sarardı, sökeyim mi? Önce suya ve taca bakın. Gömülü taç ve ıslak tabak sarartır. Kök sağlamsa derinliği düzeltin, suyu azaltın. Leke bütün yaprakları sardıysa o fideyi kompost yerine uzak tutun.
Kışı içeri, sıcak odaya alayım mı? Sıcak salon, çileği kışın çiçek açsın diye zorlar ve yorar. Serin, aydınlık, donmayan bir köşe veya ılıman balkonda duvar dibi daha doğrudur. Her gün sulamayın.
Adımlar
- Tacı gömmeyin, deliği açık tutun: Gövde ucu toprakla aynı hizada kalsın. Su tabağında birikmesin, kap en az bir kova hacmine yakın olsun.
- Kolların çoğunu alın: Saksıda her kol yeni fide değildir. Meyve istiyorsanız kolları seyreltin, bir iki tanesini ayrı kaba alın.
- Kızarınca hemen toplayın: Toprağa veya keçe cebe değen meyve çürür. Kuş için fileyi meyve renk dönünce gerin.