Kiraz hasadını kuşlardan korumanın yolları

Kiraz kızarmaya başladıktan sonra bahçeye kuş iner. Bir iki meyve payı doğaldır; sürünün bir sabah bütün dalı boşaltması ise başka iştir. Parıltılı bant ve asılı cd, ilk gün işe yarar, üçüncü gün kuş alışır. Sağlam koruma, meyveyi örten ve kuşun içine hapsolmadığı bir ağdır.

Ağ ne zaman ve nasıl gerilir

Ağı, meyve renk dönünce gerin. Çiçekteyken örtmek arıyı da keser, o yıl meyve zaten az olur. Küçük fidanda tünel gibi bir kafes kurmak, ağı doğrudan dallara sarmaktan iyidir. Dalın üstüne yapışan file, meyveyi ezer ve kuşun ayağına dolanır. Her gün bir tur atın; takılan kuşu bırakın, yırtığı aynı gün dikin. Yırtık file, "koruyoruz" hissi verir, kuş delikten girer, çıkışı bulamaz.

Fileyi yere kadar sarkıtıp taşla tutun. Altı açık kalan örtünün içine kuş alttan yürür. Rüzgârlı yerde fileyi gevşek bırakmayın; dalı kırbaçlar. Hasat bitince ağı katlayıp kuru saklayın. Ağaçta unutulan file, kışın sürgüne gömülür, ertesi yıl budamayı zorlaştırır.

Genç ağaçta file kolaydır. Yaşlı, yüksek kirazda bütün tacı sarmak pratik olmayabilir. O zaman en ulaşılır dalları örtün, üst dalları kuş payı sayın. Merdivenle her sabah yarışmak, fileyi baştan kurmaktan yorucudur.

Parıltı, ses ve korkuluk

Işıldayan şerit, rüzgârda dönen teneke ve bahçeye asılan eski ayna kısa süre şaşırtır. Kuş aynı bahçenin sakiniyse üçüncü gün dala konar. Bu süsleri fileye ek olarak kullanın, tek başına hasat planı yapmayın. Radyo veya sürekli ses komşuyu da yorar; bahçede bütün gün gürültü, çözüm değildir.

Korkuluk, tarla kuşunu bazen uzak tutar, kirazdaki ispinoz ve sığırcık için zayıftır. Yerini hiç değiştirmeyen korkuluk mobilya olur. Yine de asıl işi file görür.

Zehir, yapışkan tuzak ve kuş öldüren düzenek kurmayın. Hem gereksizdir hem birçok yerde yasaktır; yasal ayrıntı bölgenize göre değişir, emin olmadığınız maddeyi uygulamayın. Amaç meyveyi paylaşmak veya örtmektir, bahçeyi sessiz bir tuzağa çevirmek değildir.

Ağaç sağlığı hasadı da belirler

Kuş, çatlamış ve sulu meyveye daha çabuk iner. Düzensiz su, kirazı yağmurdan hemen önce çatlatır. Meyve ağaçlarında sulama ve malç kirazda da geçerlidir: olgunlaşma haftasında birden gölet yapmak çatlağı artırır. Çatlayan meyve hem kuş hem sirke sineği çeker. Gün aşırı dolaşıp çatlağı toplayın, yerde bırakmayın.

Kirazı derin gölgeye dikmek de rengi ve tadı geciktirir. Güneş gören, suyu birikmeyen yer seçimi elma çukurunda anlatılan mantıkla akrabadır: aşı noktası gömülmez, çukurun tabanı sıkışmaz. Kiraz kökü uzun süre suda durursa önce yaprak solar, siz kuş sanırsınız.

İlk yıllarda az meyve normaldir. Fileyi o yıl da deneyin; alışkanlık, ağaç büyüyünce işe yarar. Her meyveyi kuş yedi diye fidanı sökmeyin.

Toplama ritmi

Kiraz dalında bir anda olgunlaşmaz. Koyu renk, sapın daldan kolay ayrılması ve tadın ekşi olmaktan çıkması işarettir. Hepsi kızardı diye körlemesine sıyırmak, ham meyveyi de düşürür. Sepete koyunca üst üste ezmeyin. Sapıyla toplamak meyveyi daha az yırtar.

Yağmurun hemen ardından şişmiş kiraz çabuk çürür. Hava açınca, fileyi kenara alıp toplayın, akşam yeniden kapatın. Fileyi hasat haftasında tamamen sökmek, bir gecede dalı boşaltır. Topladığınızı gölgede eleyin, çatlağı ayırın, fazlayı aynı gün işleyin veya serin yerde kısa süre tutun. Kiraz oda sıcaklığında birkaç günde bozulur.

Komşu ağaçtaki korumasız kiraz, sizin filenize gelen kuşu azaltabilir de artırabilir de. Buna güvenmeyin. Kendi dalınızı örtmek, komşunun hasadına bağlı bir plan değildir.

Sık sorulan sorular

File meyveyi bozar mı? Dala yapışık, dar saran file ezer. Kafes gibi gerilen, meyveye değmeyen file bozmaz. Rengi biraz gölgelese de tat için asıl işi güneş, çiçekten önce yapmıştır.

Küçük fidanda file şart mı? Bir avuç meyve için şart değil, öğreticidir. Kuş o avucu da bitirirse tadına bakamazsınız. Alçak fidanda fileyi kurmak on dakikadır.

Yere düşen kiraz bırakılır mı? Bırakılmaz. Sirkesineği ve mantar ertesi yılın yükünü artırır. Yenmeyecek olanı komposta veya derine gömün, ağacın dibinde tabaka yapmayın.